Ung thư tụy: Dấu hiệu, nguyên nhân, chẩn đoán và cách điều trị

Ung thư tụy có thể có dấu hiệu khó nhận biết. Tìm hiểu triệu chứng cần đi khám sớm, yếu tố nguy cơ, cách chẩn đoán, và điều trị phù hợp với từng giai đoạn.

Ung thư tụy có thể gây ra những triệu chứng dễ nhầm với các bệnh tiêu hóa thông thường, như đau bụng trên, ăn kém hoặc sụt cân. Tuy nhiên, chỉ một dấu hiệu riêng lẻ chưa đủ để khẳng định có khối u ác tính ở tụy. Khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường, bác sĩ sẽ đnahs giá thời điểm triệu chứng xuất hiện, kéo dài bao lâu và có thay đổi theo thời gian hay không. Để hiểu rõ hơn về ung thư tụy, đối tượng có nguy cơ cao, dấu hiệu cần thăm khám và hướng điều trị của chuyên gia, hãy cùng theo dõi trong bài viết được tham vấn bởi Ths.BSKII Trần Thanh Bình, hiện công tác tại Khoa Ngoại thần kinh và Ung bướu của Trung tâm Y khoa NeoMedic nhé!

Ung thư tụy là bệnh ác tính xuất phát từ các tế bào ở tuyến tụy. Bệnh có thể gây vàng da, đau bụng trên lan ra lưng, chán ăn hoặc sụt cân, nhưng các dấu hiệu này cũng gặp ở nhiều bệnh khác. Để tìm nguyên nhân, bác sĩ xem xét triệu chứng, khám và chỉ định chẩn đoán hình ảnh hoặc lấy mẫu mô khi cần. CA 19-9 chỉ có giá trị hỗ trợ, không tự xác định bệnh. Điều trị phụ thuộc giai đoạn và sức khỏe người bệnh. [1 - 5]

Ung thư tụy là gì?

Tụy là một cơ quan nằm sâu trong ổ bụng, ở phía sau dạ dày. Cơ quan này tạo ra những chất giúp tiêu hóa thức ăn, đồng thời sản xuất các hormone tham gia điều hòa đường huyết. Tụy nằm khá sâu nên bác sĩ không thể quan sát trực tiếp cơ quan này chỉ bằng cách khám bụng. Khi có dấu hiệu nghi ngờ, bác sĩ cần hỏi kỹ triệu chứng và chọn cách kiểm tra phù hợp, thay vì kết luận từ chỗ đau mà người bệnh chỉ tay vào. [1,2]

Ung thư tụy xuất hiện khi tế bào tại tụy phát triển ác tính và hình thành khối u. Dạng thường được nhắc tới là ung thư biểu mô tuyến ống tụy, thuộc nhóm ung thư tụy ngoại tiết. Ngoài ra còn có những loại khối u tụy khác, chẳng hạn u thần kinh nội tiết, có đặc điểm và cách điều trị riêng. Một khối u ở tụy cần được đánh giá để biết bản chất và loại tổn thương. Kết quả chẩn đoán giúp bác sĩ giải thích hướng điều trị phù hợp, bởi các loại u có đặc điểm khác nhau. [1,2]

Một số đặc điểm sức khỏe và tiền sử gia đình có liên quan đến nguy cơ ung thư tụy cao hơn. Đây là thông tin hữu ích khi đi khám, chứ không phải căn cứ để tự chẩn đoán:

  • Người hút thuốc lá có nguy cơ cao hơn. Nếu đang hút, trao đổi với nhân viên y tế về cách bỏ thuốc là lựa chọn có ích cho sức khỏe nói chung, thay vì chờ đến khi có biểu hiện nghi ngờ ung thư. [2]
  • Gia đình có người thân mắc ung thư tụy. Thông tin về cha mẹ, anh chị em ruột hoặc những thành viên khác trong gia đình mắc bệnh là chi tiết nên kể với bác sĩ. Một số gia đình có đặc điểm di truyền liên quan đến nguy cơ mắc bệnh, nhưng chỉ dựa vào một trường hợp trong gia đình chưa đủ xác định người còn lại có bất thường di truyền. [2]
  • Người có một số hội chứng di truyền được ghi nhận có liên quan đến ung thư tụy. Người bệnh không nên tự suy đoán kết quả xét nghiệm gene từ những thông tin đọc trên mạng hoặc tự đăng ký một lịch chụp kiểm tra định kỳ. Nếu đã có kết quả xét nghiệm di truyền hoặc gia đình mắc nhiều bệnh ung thư, nên mang hồ sơ tới buổi tư vấn để bác sĩ xem xét đúng ý nghĩa. [2]
  • Người mắc viêm tụy mạn tính, tình trạng viêm tụy kéo dài có liên quan đến nguy cơ mắc ung thư tụy. Tuy nhiên, đau bụng ở người viêm tụy mạn cũng có nhiều nguyên nhân và không thể dùng mức độ đau để phân biệt hai bệnh. [2]
  • Người thừa cân, béo phì là yếu tố liên quan đến nguy cơ. Kiểm soát cân nặng phù hợp và duy trì thói quen sinh hoạt có lợi cho sức khỏe là điều có thể chủ động thực hiện. [2]
  • Người có nhiều yếu tố nguy cơ cùng lúc, vừa hút thuốc, vừa có bệnh tụy kéo dài hoặc tiền sử gia đình đáng chú ý. Nên kể đầy đủ cho bác sĩ: người thân nào đã mắc bệnh, bản thân từng được chẩn đoán bệnh gì và triệu chứng gần đây thay đổi ra sao. Bác sĩ sẽ xem các thông tin này cùng nhau, thay vì chỉ đếm số yếu tố nguy cơ. [2]
ung-thu-tuy

Ung thư tụy có thể xảy ra ở cả nam và nữ

Dấu hiệu ung thư tụy không thể bỏ qua

Ung thư tụy có thể không gây biểu hiện rõ khi bệnh mới hình thành. Khi triệu chứng xuất hiện, chúng cũng dễ bị nhầm với bệnh đường tiêu hóa, gan mật hoặc những vấn đề sức khỏe khác. Vị trí khối u và mức độ ảnh hưởng đến các cơ quan lân cận khiến mỗi người có biểu hiện khác nhau. Người đọc nên chú ý nhất đến những thay đổi mới, kéo dài hoặc tăng dần, đặc biệt khi nhiều dấu hiệu xuất hiện cùng lúc. [1 - 3]

Các dấu hiệu ung thư tụy thường gặp

Những biểu hiện dưới đây có thể gặp ở người mắc ung thư tụy, đồng thời cũng xuất hiện trong nhiều bệnh khác. Khi đi khám, bạn nên kể rõ cơn đau bắt đầu từ lúc nào, triệu chứng có lặp lại hay tăng dần và chúng ảnh hưởng tới ăn uống, sinh hoạt ra sao. Những chi tiết ấy giúp bác sĩ định hướng kiểm tra tốt hơn. [1 - 3]

  • Vàng da hoặc vàng mắt: Da và phần lòng trắng của mắt chuyển vàng có thể liên quan đến tình trạng đường mật bị cản trở. Ở một số trường hợp ung thư vùng đầu tụy, khối u có thể ảnh hưởng dòng chảy của mật. Tuy nhiên, vàng da cũng có thể gặp trong các bệnh gan và đường mật khác, vì vậy cần khám để tìm đúng nguyên nhân. [1 - 3]
  • Nước tiểu sẫm màu, phân nhạt màu: Một số người nhận thấy nước tiểu đậm hơn thường lệ hoặc phân có màu nhạt bất thường, đôi khi đi kèm vàng mắt, vàng da. Đây là những thay đổi có thể liên quan đến đường mật. [1,3]
  • Đau vùng bụng trên hoặc lan ra lưng: Cơn đau có thể xuất hiện ở vùng bụng trên, có người cảm thấy đau sâu và lan về phía lưng. Đau có thể thay đổi theo thời gian, không nhất thiết giống nhau ở mọi bệnh nhân. Những cơn đau như vậy cũng thường gặp trong các bệnh lý khác, nên vị trí đau không đủ để xác định cơ quan nào đang có bệnh. [1–3]
  • Sụt cân ngoài ý muốn: Cân nặng giảm khi không chủ động ăn kiêng hoặc thay đổi vận động là dấu hiệu cần được tìm nguyên nhân. Nếu đi cùng chán ăn, cảm giác đầy bụng hoặc mệt mỏi, bác sĩ sẽ cần hỏi kỹ hơn về thời gian và mức độ thay đổi. Sụt cân có thể do nhiều bệnh khác nhau, từ vấn đề dinh dưỡng đến rối loạn chuyển hóa hay bệnh ác tính. [2,3]
  • Ăn kém, buồn nôn hoặc khó chịu tiêu hóa: Người bệnh đôi khi thấy bữa ăn không còn ngon miệng, nhanh no hoặc có cảm giác khó chịu ở vùng bụng. Những biểu hiện này khá phổ biến và không riêng ung thư tụy. Điều đáng chú ý là triệu chứng kéo dài, rõ dần hoặc kết hợp với vàng da, đau kéo dài và sụt cân. [2,3]
  • Mệt mỏi khác thường: Cảm giác thiếu sức, giảm khả năng sinh hoạt có thể xuất hiện cùng những dấu hiệu kể trên. Bản thân mệt mỏi rất khó giúp xác định một bệnh cụ thể, nhưng vẫn là thông tin cần chia sẻ nếu tình trạng diễn ra dai dẳng và không giải thích được. [2,3]
bieu-hien-ung-thu-tuy

Vàng da là dấu hiệu ung thư tụy thường gặp

Dấu hiệu ung thư tụy cần đi khám sớm

Một số dấu hiệu cần đi khám sớm, đặc biệt là vàng da mới xuất hiện hoặc triệu chứng tăng dần. Nguyên nhân có thể nằm ở tụy, gan, đường mật hay cơ quan khác. Bảng sau giúp bạn biết lúc nào nên tìm hỗ trợ y tế và nên mô tả điều gì với bác sĩ; bảng không dùng để tự chẩn đoán. [2,3]

Dấu hiệu

Nguyên nhân cần đánh giá

Xử trí

Vàng da hoặc vàng mắt mới xuất hiệnCó thể gợi ý vấn đề về gan, đường mật hoặc vùng tụy; nguyên nhân cần được xác định qua thăm khámSắp xếp khám y tế sớm, không tự chờ hết vàng hoặc tự mua thuốc điều trị [3]
Đau bụng trên hoặc đau lan lưng kéo dài, nặng dầnĐau có nhiều nguyên nhân, nhưng triệu chứng tiến triển cần được tìm hiểu thay vì chỉ giảm đau tạm thờiĐặt lịch khám, mô tả vị trí đau, thời điểm khởi phát và mức độ ảnh hưởng sinh hoạt [2,3]
Sụt cân không rõ lý doCó thể phản ánh nhiều bệnh lý cần được đánh giá, nhất là khi đi kèm ăn kém hoặc triệu chứng khácTrao đổi với bác sĩ về mức sụt cân, thời gian thay đổi và triệu chứng đi kèm [2,3]
Khó chịu tiêu hóa dai dẳng kèm vàng da, đau hoặc sụt cânSự kết hợp nhiều dấu hiệu đáng được kiểm tra hơn một lần khó tiêu thoáng quaĐi khám để bác sĩ xem xét toàn bộ triệu chứng, không tự quy kết do dạ dày [2,3]
Đau dữ dội hoặc sốt kèm vàng daCó thể là dấu hiệu một bệnh lý cấp tính cần xử trí, không riêng ung thư tụyTìm hỗ trợ y tế khẩn cấp để được đánh giá và xử trí nguyên nhân [3]

Vàng da mới xuất hiện là lý do cần liên hệ cơ sở y tế sớm, kể cả khi chưa thấy đau rõ. Với triệu chứng tăng nặng hoặc xuất hiện cùng biểu hiện toàn thân bất thường, không nên chỉ theo dõi ở nhà vì mong đợi chúng tự hết. Khi đến khám, người bệnh có thể mang theo kết quả siêu âm, xét nghiệm hoặc đơn thuốc đã thực hiện trước đó, đồng thời kể lại những thay đổi mà gia đình quan sát được. [3,4]

Chẩn đoán ung thư tụy

Khi nghi ngờ bệnh ở tụy, bác sĩ thường hỏi về triệu chứng, thăm khám và xem xét các kết quả đã có trước khi quyết định xét nghiệm tiếp theo. Những phương pháp chẩn đoán hình ảnh giúp quan sát vùng tụy và các cơ quan xung quanh. Mỗi bước nhằm trả lời một câu hỏi cụ thể, chẳng hạn có bất thường hay không và có cần lấy mẫu mô để tìm hiểu thêm không. [1,2,4]

Các phương pháp thăm khám và chẩn đoán hình ảnh

Một lần thăm khám thường bắt đầu bằng cuộc trao đổi về triệu chứng: đau ở đâu, kéo dài bao lâu, có vàng da hoặc sụt cân không, người bệnh đã từng điều trị gì và có bệnh lý đang theo dõi hay không. Bác sĩ cũng có thể thăm khám bụng và xem lại hồ sơ cũ. Từ đó, bác sĩ cân nhắc cách khảo sát cần thiết cho tình trạng đang gặp, không mặc định ai cũng làm tất cả các xét nghiệm. [1,2,4]

Các phương pháp có thể được cân nhắc gồm:

  • Xét nghiệm máu: Bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm để tìm những bất thường liên quan đến tình trạng gan mật và sức khỏe chung. Kết quả hỗ trợ nhận định tình trạng bệnh và chọn bước kiểm tra tiếp theo, nhưng không phải bằng chứng độc lập đủ xác nhận ung thư tụy. [1,2]
  • Chụp cắt lớp vi tính (CT): CT giúp tạo hình ảnh chi tiết của vùng tụy và các cấu trúc xung quanh. Khi có nghi ngờ khối u tụy, bác sĩ có thể sử dụng cách chụp phù hợp để đánh giá tổn thương và mối liên quan với những cấu trúc lân cận. Kết quả có thể góp phần đánh giá khả năng phẫu thuật hoặc hướng kiểm tra tiếp. [1,2,4]
  • Chụp cộng hưởng từ (MRI/MRCP): MRI tạo hình ảnh bằng kỹ thuật cộng hưởng từ, còn MRCP tập trung khảo sát hệ thống đường mật và ống tụy. Trong một số trường hợp, phương pháp này bổ sung thông tin cho những hình ảnh đã có hoặc giúp bác sĩ làm rõ tổn thương cần quan sát. Bác sĩ sẽ cho biết tại sao MRI/MRCP cần thiết ở trường hợp này và nó bổ sung thông tin gì cho kết quả trước đó. [1,2,4]
  • Siêu âm nội soi (EUS): Đây là kỹ thuật kết hợp nội soi với đầu dò siêu âm nhằm quan sát vùng tụy từ vị trí gần hơn trong đường tiêu hóa. EUS khác với nội soi dạ dày thông thường chỉ quan sát bề mặt niêm mạc. Trong những tình huống được chỉ định, kỹ thuật này có thể hỗ trợ đánh giá khối bất thường và hướng dẫn lấy mẫu mô. [1,2,4]
chan-doan-ung-thu-tuy

Các phương pháp chẩn đoán ung thư tụy

Xét nghiệm CA 19-9 và sinh thiết

CA 19-9 là một dấu ấn khối u có thể được đo trong máu. Một số bệnh ung thư, trong đó có ung thư tụy, có thể đi kèm sự thay đổi chỉ số này. Tuy nhiên, CA 19-9 cũng bị ảnh hưởng bởi các tình trạng không phải ung thư, nên giá trị xét nghiệm phải được xem cùng triệu chứng, thăm khám và kết quả hình ảnh. Một kết quả CA 19-9 chỉ là một phần thông tin để bác sĩ xem xét. [1,2,5]

Khi đọc phiếu xét nghiệm, người bệnh nên hiểu bốn điểm:

  • CA 19-9 tăng không tự xác định ung thư tụy. Chỉ số có thể tăng trong những bệnh cảnh khác, bao gồm cả một số vấn đề gan mật. Khi nhận kết quả cao, bước phù hợp là trao đổi với bác sĩ về tình trạng đang gặp và lý do cần làm thêm hay không. [1,2,5]
  • CA 19-9 trong giới hạn bình thường cũng không đủ loại trừ bệnh. Một xét nghiệm đơn lẻ không phản ánh được toàn bộ tình trạng tuyến tụy. Nếu có vàng da, đau kéo dài hoặc hình ảnh bất thường, bác sĩ vẫn cần đánh giá theo những dấu hiệu ấy, cho dù kết quả CA 19-9 chưa tăng. [2,5]
  • CA 19-9 có thể hỗ trợ theo dõi trong những trường hợp phù hợp. Khi người bệnh đã có chẩn đoán và kế hoạch điều trị, bác sĩ có thể sử dụng chỉ số này cùng các dữ liệu khác để theo dõi tình trạng bệnh. Giá trị theo dõi tùy từng người, không thay cho kết luận dựa trên khám và hình ảnh.
  • Sinh thiết là bước lấy mẫu mô để kiểm tra khi có chỉ định. Trong một số tình huống, bác sĩ cần lấy tế bào hoặc mô từ vùng nghi ngờ để xác định bản chất tổn thương. Mẫu có thể được lấy bằng kỹ thuật phù hợp với vị trí và kế hoạch điều trị. Bác sĩ sẽ giải thích thời điểm cần lấy mẫu và lý do lựa chọn kỹ thuật; nhiều người chưa cần sinh thiết ngay trong buổi khám đầu. [1,2,4]

Đọc thêm: CA 19-9 tăng có phải ung thư? Chuyên gia giải đáp chi tiết

Điều trị ung thư tụy

Sau khi xác định ung thư tụy, nhóm điều trị sẽ đánh giá loại bệnh, mức độ lan rộng, khả năng phẫu thuật và sức khỏe của người bệnh để đề xuất các lựa chọn. Có trường hợp mục tiêu là loại bỏ tổn thương khi còn phù hợp để phẫu thuật; có trường hợp cần kiểm soát bệnh và triệu chứng bằng những phương pháp khác. Kế hoạch thường cần sự phối hợp của các chuyên khoa liên quan và được điều chỉnh theo đáp ứng cũng như mong muốn của người bệnh. [1,2]

Phẫu thuật và các phương pháp điều trị ung thư tụy

Điều trị ung thư tụy không giống nhau ở mọi giai đoạn. Thông tin từ hình ảnh, mô bệnh học khi cần và đánh giá sức khỏe sẽ giúp bác sĩ xác định hướng tiếp cận. Khả năng loại bỏ khối u bằng phẫu thuật là một yếu tố quan trọng, nhưng không phải bệnh nhân nào cũng thuộc nhóm có thể phẫu thuật. [1,2]

  • Phẫu thuật có thể phù hợp ở những trường hợp khối u còn phù hợp để cắt bỏ, phẫu thuật có thể là một phần quan trọng của kế hoạch với mục tiêu điều trị triệt căn. Phạm vi phẫu thuật phụ thuộc vị trí tổn thương và tình trạng cụ thể, do nhóm chuyên khoa đánh giá. Không thể kết luận khả năng mổ chỉ dựa trên kích thước được kể lại hoặc một kết quả siêu âm đơn lẻ. [1,2]
  • Hóa trị sử dụng thuốc điều trị toàn thân có thể được sử dụng ở những thời điểm và tình huống khác nhau, tùy đánh giá chuyên khoa. Mục tiêu có thể là hỗ trợ chiến lược điều trị chung hoặc kiểm soát bệnh trong những trường hợp không thể phẫu thuật. Cách dùng thuốc, phối hợp thuốc và khả năng chịu đựng thay đổi giữa các bệnh nhân. [1,2]
  • Xạ trị có thể được bác sĩ cân nhắc trong một số tình huống chọn lọc như thành phần của kế hoạch điều trị. Không phải mọi người mắc ung thư tụy đều cần xạ trị, và mục tiêu sử dụng có thể khác nhau tùy giai đoạn. [1,2]
phau-thuat-ung-thu-tuy

Phẫu thuật ung thư tụy

Chăm sóc hỗ trợ trong quá trình điều trị

Chăm sóc hỗ trợ hướng đến giảm gánh nặng triệu chứng và giúp người bệnh sinh hoạt dễ chịu hơn. Người bệnh có thể nhận chăm sóc hỗ trợ đồng thời với điều trị ung thư, kể cả khi vẫn đang dùng các phương pháp nhằm kiểm soát bệnh. Mức hỗ trợ cần thiết thay đổi theo sức khỏe, triệu chứng hiện tại và mong muốn của người bệnh. [1,2]

Người bệnh và gia đình nên chủ động chia sẻ những khó khăn sau với nhóm điều trị:

  • Kiểm soát đau: Đau kéo dài có thể ảnh hưởng giấc ngủ, ăn uống và tinh thần. Người bệnh nên nói rõ cơn đau xuất hiện lúc nào, mức độ thay đổi ra sao và cách xử trí trước đó có giúp ích không. Bác sĩ sẽ cân nhắc phương án phù hợp; không nên tự tăng liều thuốc hoặc dùng thêm nhiều thuốc giảm đau khi chưa được hướng dẫn. [1,2]
  • Ăn uống và tình trạng dinh dưỡng: Ăn kém và sụt cân có thể khiến người bệnh nhanh mệt hơn. Gia đình có thể theo dõi cân nặng và lượng ăn theo hướng dẫn chuyên môn, đồng thời báo lại khi người bệnh khó ăn hoặc thay đổi nhiều trong thời gian ngắn. [1,2]
  • Khó chịu do tắc mật: Một số bệnh nhân có thể gặp vàng da hoặc các vấn đề liên quan đến dòng chảy của mật. Nhóm điều trị sẽ xem xét nguyên nhân và cân nhắc cách giảm triệu chứng khi phù hợp. Người nhà nên thông báo ngay khi xuất hiện vàng da mới, vàng tăng lên hoặc kèm dấu hiệu khiến người bệnh mệt nhiều, thay vì tự thử các loại thuốc được quảng cáo là “thải độc gan”. [1 - 3]
  • Tâm lý, sinh hoạt và theo dõi: Chẩn đoán ung thư có thể làm thay đổi kế hoạch sống của cả người bệnh và gia đình. Những khó khăn về giấc ngủ, lo âu, khả năng đi lại hoặc nhu cầu được hỗ trợ tại nhà cũng đáng được chia sẻ trong buổi khám. [1,2]

Câu hỏi thường gặp về ung thư tụy

Những câu hỏi dưới đây giúp bạn hiểu cách bác sĩ đánh giá dấu hiệu, xét nghiệm và khả năng điều trị. Mỗi người vẫn cần được tư vấn theo kết quả khám của mình.

Ung thư tụy có chữa được không?

Một số trường hợp ung thư tụy có thể được điều trị với mục tiêu triệt căn, đặc biệt khi bệnh còn phù hợp để phẫu thuật. Tuy nhiên, khả năng điều trị và tiên lượng phụ thuộc nhiều yếu tố, gồm loại bệnh, giai đoạn, mức độ lan rộng, khả năng cắt bỏ và sức khỏe của người bệnh. Khi phẫu thuật không còn phù hợp, bác sĩ vẫn có thể cân nhắc những phương pháp khác nhằm kiểm soát bệnh và giảm triệu chứng. Không thể dự đoán kết quả riêng của một người từ một con số thống kê chung. [1,2]

Nếu nhận chẩn đoán, người bệnh nên hỏi nhóm điều trị mục tiêu hiện tại là gì, các lựa chọn đang được cân nhắc và khi nào sẽ đánh giá lại đáp ứng. Những câu trả lời này hữu ích hơn so với so sánh tình trạng của bản thân với câu chuyện điều trị của người khác.

Đau lưng có phải dấu hiệu ung thư tụy không?

Đau lưng có thể gặp ở người mắc ung thư tụy, nhất là khi cơn đau xuất phát vùng bụng trên rồi lan ra sau lưng. Dù vậy, đau lưng là triệu chứng rất phổ biến và có nhiều nguyên nhân khác, vì thế không thể dùng nó để tự kết luận có ung thư. Bác sĩ thường cần hỏi vị trí đau, diễn biến, triệu chứng đi kèm và thăm khám trước khi quyết định cần kiểm tra gì. [2,3]

Nếu đau kéo dài hoặc tăng dần, đặc biệt đi cùng sụt cân không chủ ý, vàng da hay những thay đổi sức khỏe đáng kể khác, người bệnh nên đi khám để tìm nguyên nhân. Không nên chỉ căn cứ vào cảm giác đau ở bên trái, bên phải hay giữa lưng để xác định vị trí khối u.

Xét nghiệm CA 19-9 có phát hiện ung thư tụy không?

CA 19-9 có thể hỗ trợ bác sĩ đánh giá và theo dõi ung thư tụy, nhưng một kết quả CA 19-9 không đủ để xác định bệnh. Chỉ số tăng không chứng minh chắc chắn có ung thư; chỉ số bình thường cũng không bảo đảm tụy hoàn toàn không có bệnh. Bác sĩ cần xem kết quả cùng triệu chứng và những xét nghiệm khác nếu được chỉ định. [1,2,5]

Nếu được yêu cầu làm CA 19-9, bạn có thể hỏi xét nghiệm này nhằm trả lời câu hỏi nào và kết quả sẽ ảnh hưởng ra sao đến kế hoạch kiểm tra. Đừng tự dùng chỉ số để xác định mình có bệnh hay tự đăng ký xét nghiệm định kỳ khi chưa được tư vấn chuyên môn.

ung-thu-tuy-cau-hoi

Xét nghiệm CA 19-9 hỗ trợ bác sĩ đánh giá ung thư tụy

Ung thư tụy rất nguy hiểm nếu không được phát hiện, chẩn đoán và điều trị kịp thời, đúng cách. Nếu chỉ có 1 dấu hiệu bất thường thì chưa đủ để chẩn đoán, vì thế, người bệnh cần chú ý đến dấu hiệu vàng da, sụt cân không rõ lý do, đau bụng trên kéo dài,... để cung cấp thông tin cho bác sĩ khi thăm khám. Nếu đang có triệu chứng hoặc kết quả xét nghiệm cần giải thích, bạn có thể liên hệ Trung tâm Y khoa NeoMedic để trao đổi về hướng thăm khám phù hợp.

Tài liệu tham khảo:

  1. Bộ Y tế. Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị một số bệnh ung bướu, Quyết định 1514/QĐ-BYT, ngày 01/04/2020; Bài 38: Ung thư tụy, trang 305–311. https://bvhongduc.vn/public/userfiles/HDDT_BYT/HDDT-mot-so-benh-ung-buou-1514-QD-BYT-2020.pdf
  2. National Cancer Institute. Pancreatic Cancer Treatment (PDQ®)–Health Professional Version. https://www.cancer.gov/types/pancreatic/hp/pancreatic-treatment-pdq
  3. National Health Service (NHS). Symptoms of pancreatic cancer. https://www.nhs.uk/conditions/pancreatic-cancer/symptoms/
  4. National Health Service (NHS). Tests and next steps for pancreatic cancer. https://www.nhs.uk/conditions/pancreatic-cancer/tests-and-next-steps/
  5. National Cancer Institute. CA 19-9, Dictionary of Cancer Terms. https://www.cancer.gov/publications/dictionaries/cancer-terms/def/ca-19-